011 Tapşırıqlar

03 Qonşun sənə çiçək gətirib.

Sual: Qeyri-zorakı ünsiyyət metoduna əsasən necə cavab verə bilərsən?

“Çox sağ ol, amma mən bunu heç lazım bilməzdim.”
“Təşəkkür edirəm, güllərin gözəlliyi məni məmnun etdi”
“Niyə məni narahat edirsən belə şeylərlə?”
“Ay, çox şirinsən!”

Qeyd:

Variant 1:

“Amma buna ehtiyacım yox idi” ifadəsi minnətdarlıq hissini kölgədə qoyur və nə sizin, nə də qonşunuzun ehtiyaclarından bəhs etmir; sadəcə onun jestini dəyərsizləşdirir. Ümumiyyətlə, “amma” ilə başlayan və ya davam edən ifadələr çox vaxt Qeyri Zorakı Ünsiyyətin (QZÜ) prinsiplərinə uyğun olmur.

Variant 2:

Qeyri Zorakı Ünsiyyətə (QZÜ) tam uyğundur. Burada hiss (“Mən məmnunluq hiss edirəm”), ehtiyac (“gözəllik”) və minnətdarlıq (“təşəkkür edirəm”) ifadə olunur. Heç bir mühakimə yoxdur və cavab ünsiyyəti açıq saxlayır.

Variant 3:

Bu cavab qarşı tərəfi ittiham edir və günahlandırıcı sual ehtiva edir (“Niyə vaxtımı buna sərf etdirirsən?”). Qeyri Zorakı Ünsiyyətin (QZÜ) prinsiplərinə uyğun deyil.

Variant 4:

“Sən çox şirinsən” ifadəsi qarşı tərəf haqqında mühakimədir. Bu müsbət mühakimə olsa belə, əlaqə yaratmır, çünki gül dəstəsini qəbul edərkən sizin daxilinizdə nələrin baş verdiyi barədə qarşı tərəfə heç nə demir.

04 Komanda layihəsində həmişə işin təqribən yarısını sən edirsən, və qalan yarısı dörd nəfər arasında bölünür.

Sual: Qeyri-zorakı ünsiyyət metoduna əsasən necə reaksiya verə bilərsən?

“Siz heç iş görmürsüz, mən hər şeyi özüm etməliyəm!”
“Son bir neçə həftə gördüm ki, layihə işlərinin demək olar ki, yarısını mən görürəm. Mən yoruluram və dəstəyə ehtiyacım var. Necə paylaşa bilərik?”
“Siz işin öz hissənizi görmədiyiniz üçün mən əsəbləşirəm.”
“Mən artıq heç nə etməyəcəm, siz özünüz bacarın.”

Qeyd:

Variant 1:

Bu cavab qarşı tərəfi ittiham edir (“siz heç nə etmirsiniz”), şərhlər və ümumiləşdirmələr (“heç nə”, “hər şeyi”) ehtiva edir ki, bunlar böyük ehtimalla qarşı tərəfin qavrayışına uyğun gəlmir və dialoqu bağlayır. Qeyri Zorakı Ünsiyyətin (QZÜ) prinsiplərinə uyğun deyil.

Variant 2:

Qeyri Zorakı Ünsiyyətə (QZÜ) uyğundur. Burada müşahidə (“son bir neçə həftə ərzində işin təxminən yarısını mən görmüşəm”), hiss (“özümü yorğun hiss edirəm”), ehtiyac (“dəstəyə ehtiyacım var”) və xahiş (“Bunu necə bölüşə bilərik?”) yer alır. Heç bir mühakimə yoxdur; cavab empatiya və qarşılıqlı hörmət yaradır.

Variant 3:

Bu cavab ittihamedicidir, çünki hissinizə (“qəzəbliyəm”) görə məsuliyyəti qarşı tərəfin üzərinə qoyur (“çünki siz öz üzərinizə düşəni etmirsiniz”). Qeyri Zorakı Ünsiyyətdə (QZÜ) qəbul edilir ki, hisslərimiz ödənilməmiş ehtiyaclarımızdan qaynaqlanır. Buna görə də “çünki” hiss ilə ehtiyac arasında işlənməlidir (“Mən qəzəbliyəm, çünki bərabərliyə ehtiyacım var”). Qarşı tərəfi hisslərimizə görə məsul hesab etdikdə, öz gücümüzü də onların ixtiyarına vermiş oluruq.

Variant 4:

Bu cavab dialoqu bağlayır, geri çəkilməni ifadə edir (“özünüz həll edin”), empatiya və əməkdaşlıq üçün imkan yaratmır, həmçinin digər komanda üzvlərinə nə baş verdiyi və bu ifadənin nəyə aid olduğu barədə aydınlıq vermir.